Những điều nên biết để dùng trầm hương an toàn: khói là gì, khác biệt giữa nhang sạch và nhang tẩm hoá chất, ai nên hạn chế, cách giảm rủi ro khi đốt nhang, xông than, dùng tinh dầu.
目录
Muốn dùng trầm hương an toàn, điều đầu tiên cần hiểu là: trầm thơm và dễ chịu, nhưng khi đốt thì vẫn là đốt, vẫn sinh ra khói. Bài này không nhằm làm bạn sợ trầm, mà giúp bạn dùng trầm đúng cách, đúng lượng, đúng chỗ để giữ được cái thú thưởng hương mà không ảnh hưởng tới bản thân và người xung quanh.
Nói thẳng: đốt thứ gì cũng sinh khói và bụi mịn
Nhang, trầm miếng, nụ trầm hay than xông khi cháy đều tạo ra khói, bụi mịn và một số khí — giống như đốt nến, đốt củi hay nấu ăn bằng bếp lửa. Lượng khói nhiều hay ít phụ thuộc vào:
- Loại sản phẩm: nhang có nhiều keo, phụ gia, hương liệu thường khói dày hơn.
- Cách đốt: đặt trầm trực tiếp lên than tạo nhiều khói hơn xông cách than hay dùng lư điện.
- Lượng dùng và thời gian: đốt nhiều nén, xông lâu trong phòng kín thì khói đọng lại nhiều.
Nói cách khác, không có loại hương đốt nào "hoàn toàn không khói". Điều bạn kiểm soát được là dùng ít, có thông gió và chọn sản phẩm sạch.
Nhang sạch và nhang tẩm hoá chất: rủi ro khác nhau ở đâu?
Trên thị trường có nhiều loại nhang gắn chữ "trầm" nhưng thành phần rất khác nhau. Nhang trôi nổi có thể dùng hương liệu tổng hợp, phẩm màu, keo công nghiệp, tăm tẩm để rẻ hơn và thơm gắt hơn. Khi đốt, những thành phần này có thể tạo mùi hắc, khói cay mắt, làm nhiều người thấy nhức đầu, khó chịu.
Nhang trầm sạch được làm chủ yếu từ bột trầm và chất kết dính tự nhiên, mùi êm hơn và ít gây khó chịu hơn. Tuy vậy, nhang sạch vẫn có khói, nên vẫn cần dùng vừa phải.
Cách nhận biết nhang sạch, nhang hoá chất được trình bày kỹ ở bài Nhang trầm sạch và nhang hoá chất. Với trầm miếng, vòng tay, cũng nên cẩn thận hàng tẩm dầu, tẩm hương liệu — xem bài Trầm ép, trầm tẩm dầu là gì?.
Ai nên hạn chế hoặc hỏi bác sĩ trước khi dùng?
Những người sau nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng trầm đốt thường xuyên, và nên tránh ở gần khói:
- Người bị hen suyễn, viêm mũi dị ứng, bệnh phổi hoặc các bệnh hô hấp khác.
- Phụ nữ mang thai và mẹ đang cho con bú.
- Trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh.
- Người cao tuổi, người có bệnh tim mạch.
- Người nhạy cảm với mùi, hay bị đau đầu, chóng mặt khi ngửi hương mạnh.
Với những người này, có thể chọn cách thưởng trầm gần như không khói như đeo vòng tay, để trầm trong tủ đồ, hoặc tạm ngừng dùng nếu thấy không hợp.
Cách dùng trầm hương an toàn hằng ngày
Với nhang trầm
- Thắp ít nén, không cần thắp nhiều để "thơm hơn".
- Mở hé cửa hoặc bật quạt hút khi thắp trong phòng nhỏ, phòng máy lạnh.
- Cắm nhang trong bát hương có tro, xa rèm, giấy, vải.
Với xông trầm bằng than
- Không xông than trong phòng kín, phòng ngủ đóng cửa. Than cháy sinh ra khí CO không màu, không mùi, có thể gây ngộ độc mà người trong phòng không nhận ra.
- Không để than cháy qua đêm, không bỏ đi khi than còn đỏ.
- Dùng than làm riêng cho xông hương, đặt lư trên bề mặt chịu nhiệt.
Hướng dẫn chi tiết: Xông trầm bằng than. Nếu muốn ít khói và không lo khí than, lư điện là lựa chọn dễ chịu hơn — xem Xông trầm bằng lư điện.
Với tinh dầu trầm
- Không uống tinh dầu.
- Nếu muốn thoa lên da, nên pha loãng theo hướng dẫn của nhà sản xuất và thử trước ở một vùng da nhỏ.
- Để xa tầm tay trẻ em và thú cưng.
Khi nào nên dừng lại?
Nếu thấy ho, khó thở, cay mắt, nhức đầu, chóng mặt khi dùng trầm, hãy dập tắt, mở cửa cho thoáng và ra chỗ không khí trong lành. Nếu triệu chứng không hết, nên đi khám.
Trầm hương không thay thế thuốc
Trầm mang lại mùi thơm, cảm giác thư thái và ý nghĩa tinh thần cho nhiều người. Nhưng trầm không phải thuốc và không nên dùng để thay cho việc điều trị. Nếu bạn đang có vấn đề sức khoẻ, hãy làm theo hướng dẫn của bác sĩ; trầm chỉ nên là một thói quen thư giãn bên cạnh.
Câu hỏi thường gặp
Trầm hương có độc không?
Bản thân gỗ trầm thật không phải chất độc, nhưng khói khi đốt — của bất kỳ thứ gì — đều không nên hít nhiều. Nguy cơ lớn hơn thường đến từ sản phẩm tẩm hoá chất, phòng kín và xông than không thông gió.
Dùng lư điện có an toàn hơn đốt than không?
Lư điện không có lửa trần và không sinh khí từ than, khói cũng ít hơn. Tuy vậy vẫn cần đặt máy chỗ thoáng, tắt khi không dùng và làm theo hướng dẫn của máy.
Nhà có trẻ nhỏ có nên đốt nhang trầm?
Nên hạn chế, không đốt trong phòng trẻ ngủ hoặc chơi, và hỏi ý kiến bác sĩ nhi nếu bé có vấn đề hô hấp.
Cần tư vấn chọn sản phẩm trầm sạch, ít khói? Bạn có thể liên hệ Trầm Vương.
